Gminna Ewidencja Zabytków w Będzinie — kolejna wygrana kancelarii

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stwierdził bezskuteczność czynności Prezydenta Miasta Będzin. Nasza kancelaria z sukcesem doprowadziła do wykreślenia nieruchomości naszej Klientki z Gminnej Ewidencji Zabytków. To rozstrzygnięcie potwierdza, że organy gminy nie mogą arbitralnie ograniczać prawa własności bez zapewnienia właścicielowi realnej ochrony prawnej.

Historia „niewidzialnego” zabytku

Sprawa naszej Klientki była typowym przykładem tzw. „cichego wpisu”. Budynek został ujęty w ewidencji już w 2012 roku. W 2019 r. karta została zaktualizowana. W obu przypadkach następowało to bez wiedzy i udziału właścicielki. O tym, że nieruchomość jest „zabytkiem”, Klientka dowiedziała się dopiero w lipcu 2025 r. 

Po analizie dokumentów okazało się, że budynek nie posiada wartości historycznej, artystycznej lub naukowej. Reprezentując Klientkę, oparliśmy skargę na fundamentach konstytucyjnej ochrony prawa własności oraz orzecznictwie Trybunału Konstytucyjnego. Wskazaliśmy, że procedura wpisu do GEZ pozbawiła właścicielkę możliwości zajęcia stanowiska i zapoznania się z materiałem dowodowym. Wykazaliśmy również, że tzw. karta adresowa zabytku nie spełnia minimalnych wymagań stawianych tego typu dokumentom. 

Co konkretnie wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach?

Wygrana przed WSA w Gliwicach to nie tylko sukces w tej konkretnej sprawie, ale jasny sygnał dla innych właścicieli nieruchomości. Oto co konkretnie podał Sąd w uzasadnieniu wyroku:

• 
  
  Uznał, że Prezydent Miasta działał w sposób arbitralny, naruszając konstytucyjną zasadę ochrony prawa własności. Najważniejszym ustaleniem było to, że organ dokonał wpisu (oraz jego późniejszej aktualizacji) w sposób „wewnętrzny” i ukryty przed właścicielem.
  
  
• 
  
  Zakwestionował jakość dokumentacji przygotowanej przez urzędników. Sąd potwierdził, że definicja zabytku jest szeroka, ale nie daje organom władzy uprawnienia do wpisywania do ewidencji każdego dowolnego obiektu bez twardych dowodów na jego unikatowość.
  
  
• 
  
  Bardzo ważnym elementem, który dostrzegł Sąd, była niespójność działań organów. Skoro Wojewódzki Konserwator Zabytków nie widział potrzeby objęcia budynku ochroną poprzez włączenie do wojewódzkiej ewidencji zabytków, to gmina – chcąc wprowadzić taką ochronę lokalnie – musiała szczególnie dobrze uzasadnić tę decyzję.
  
  
• 
  
  Sąd wskazał również, że aktualizacje kart nie były jedynie „technicznymi poprawkami”, lecz czynnościami, które realnie utrwalały ograniczenia prawa własności. 
  
  

Twoja nieruchomość w Gminnej Ewidencji Zabytków? Sprawdź swoje prawa

Wygrana przed WSA w Gliwicach to jasny sygnał dla wszystkich właścicieli nieruchomości: wpis do GEZ nie jest ostateczny. Stwierdzenie bezskuteczności czynności Prezydenta Miasta oznacza, że wpis zostaje wyeliminowany z obrotu prawnego. Budynek przestaje być traktowany jako zabytek, a właściciel odzyskuje pełną swobodę inwestycyjną bez konieczności uzyskiwania zgód konserwatorskich.

Jeżeli dowiedziałeś się o wpisie Twojej nieruchomości do ewidencji zabytków — warto podjąć kroki prawne. Sprawdź czy i jak możesz usunąć moją nieruchomość z Gminnej Ewidencji Zabytków.

Po więcej informacji na temat Gminnej Ewidencji Zabytków zapraszamy do wcześniejszych artykułów, które znajdują się na blogu: https://bruzda-konopka.pl/blog/

Jeżeli potrzebujesz pomocy w sprawach związanych ze swoich praw, zapraszamy do bezpośredniego kontaktu z kancelarią.

Możesz również zapoznać się z naszą ofertą.

Konsultacja